MAHAYOJANA

Information about all Government Scheme

शिक्षक, शिकवणे आणि आयसीटी, शिक्षकाची भूमिका, व्यावसायिक विकास | Teachers, teaching and ICT | The role of the teacher | Teachers’ technical ability and knowledge of ICT

शिक्षक, शिकवणे आणि आयसीटी

शिक्षक, शिकवणे आणि आयसीटी, शिक्षकाची भूमिका, व्यावसायिक विकास | Teachers, teaching and ICT | The role of the teacher | Teachers’ technical ability and knowledge of ICT

शिक्षकाची भूमिका

आयसीटी वापरणा-या शिक्षकाची भूमिका जरी समन्वयकाची होत असली तरीही त्यामुळे वर्गामध्ये नेत्याची भूमिका बजावण्यासाठी त्याची गरज नष्ट होत नाही; पारंपारिक शिक्षकाची नेतृत्व गुणकौशल्ये आणि सराव आजही आवश्यक आहेत. (खासकरून धड्याचे नियोजन, तयारी आणि मागोवा यांशी निगडीत)

आयसीटी वापरताना धड्याचे नियोजन करणे खूप महत्त्वाचे आहे

आयसीटी वापरत असताना शिक्षकाने धड्याचे नियोजन करणे खूप महत्त्वाचे आहे; संशोधनांती हे सिद्ध झाले आहे की जेथे नियोजन कमकुवत होते तेथे विद्यार्थांची कामगिरी बहुतेकदा दिशाहीन बनते आणि याचा परिणाम कमी उपस्थितीमध्ये होऊ शकतो.

अध्यापनशास्त्र

केवळ तंत्रज्ञानाचा वापर सुरू केल्याने शिकविण्याच्या आणि शिकण्याच्या प्रक्रियेमध्ये बदल घडून येणार नाहीत.

आयसीटी अस्तित्वात असणे या एकाच गोष्टीमुळे शिकवण्याची पद्धत बदलणार नाही. उलट योग्य वातावरण मिळाल्यास आयसीटी शिक्षकांना त्यांच्या शिकविण्याच्या पद्धती बदलण्यास मदत करू शकते. शिक्षकांचा अध्यापनशास्त्रासंबंधी अनुभव आणि तर्कशास्त्र त्यांच्या आयसीटीच्या वापरावर परिणाम करू शकते आणि शिक्षकाची आयसीटी वापरण्याची पद्धत विद्यार्थ्यांच्या कामगिरीवर परिणाम करू शकते.

विद्यार्थी-केंद्री वातावरण तयार करण्यासाठी शिक्षकांना मदत करणारे साहित्य म्हणून आयसीटीकडे पाहिले जाते.

ओईसीडी (ऑर्गनाझेशन फॉर इकोनॉमिक को-ऑपरेशन अ‍ॅण्ड डेव्हलपमेंट) देशांमध्ये संशोधनाद्वारे असे एकमत झाले आहे की जेव्हा आयसीटीची मदत घेऊन शिक्षक विद्यार्थ्याच्या समजून घेण्याच्या आणि विचार करण्याच्या प्रक्रियेला आव्हान देतात तेव्हा आयसीटीचा सर्वात प्रभावशाली वापर होतो. पारंपारिक शिक्षक-केंद्री शिकविण्याच्या पद्धतींकडून अधिकाधिक विद्यार्थी-केंद्री पद्धतींकडे जाण्यासाठी आयसीटी हे एक महत्त्वाचे साधन आहे.

सध्याच्या शिकविण्याच्या पद्धतींना पाठबळ देण्यासाठी/ त्यांचा विस्तार करण्यासाठी आणि त्यांच्यातील बदलांना पाठबळ देण्यासाठी आयसीटीचा वापर केला जाऊ शकतो.

आयसीटी वापरणा-या शिक्षकांचा बालकशास्त्राचा अनुभव पारंपारिक पद्धती वापरून शिकविण्याच्या पद्धतींमधील थोडासा बदल असू शकतो, तसेच तो त्यांच्या शिकविण्याच्या पद्धतीतील आमूलाग्र बदलदेखिल असू शकतो. आयसीटीचा वापर सध्याच्या बालकशास्त्र पद्धतींना अधिक बळकट करण्यासाठी केला जाऊ शकतो तसेच तो शिक्षक-विद्यार्थ्यांमधील सुसंवाद साधण्याच्या पद्धतीतील बदलासाठीदेखिल वापरला जाऊ शकतो.

माहिती सादर करण्यासाठी आयसीटीचा साधन म्हणून वापर करणे हे संमिश्र प्रभावशाली आहे.

आयसीटीचा सादरीकरणाचे माध्यम म्हणून वापर करणे (ओव्हरहेड आणि एलसीडी प्रोजेक्टर्स, दूरदर्शन संच, इलेक्ट्रॉनिक व्हाइटबोर्ड, मार्गदर्शित वेब-टूर्स – जेथे अनेक विद्यार्थी संगणक पडद्यावर एकाचवेळी सारखीच माहिती पाहू शकतात – इत्यादींद्वारा) हे संमिश्ररीत्या प्रभावी असल्याचे आढळून आलेले आहे – त्यामुळे कठीण संकल्पना समजण्यास आणि त्यावर वर्गात चर्चा करण्यास प्रोत्साहन मिळू शकते (खासकरून सिम्युलेशन म्हणजे आभासी प्रतिमेचा वापर करून) मात्र आयसीटीच्या अशा वापरामुळे शिकवण्याच्या शास्त्रातील जुन्या पारंपारिक पद्धतींचे पुनरुज्जीवन होऊ शकते आणि चर्चेच्या मूळ मुद्द्यापासून लक्ष विचलित होऊन ते वापरल्या जाणा-या साधनाकडे जाऊ शकते.

शिक्षकांची तांत्रिक क्षमता आणि आयसीटीचे ज्ञान

आयसीटीचा फायदा घेण्यासाठी शिक्षकांना तयार करणे हे केवळ तांत्रिक कौशल्यांपेक्षा खूप काही अधिक आहे.

शिक्षकांना आयसीटीसंबंधी तांत्रिक कौशल्ये उत्कृष्टरीत्या येत असणे ही एकच गोष्ट शिकविण्यामध्ये आयसीटीचा यशस्वी मिलाफ करण्यासाठी पुरेशी नाही.

’वन-ऑफ ट्रेनिंग’ पुरेसे नाही

शिक्षकांना सुयोग्य संसाधने निवडता यावीत आणि त्यांचे मूल्यांकन करता यावे यासाठी त्यांना आयसीटीसंबंधी नवनव्या बाबी सतत आणि सखोल पद्धतीने सांगितल्या पाहिजेत.

आयसीटीचा वापर शिक्षणामध्ये विस्तृत पद्धतीने करण्याचे कौशल्य फार कमी शिक्षकांकडे असते.

ओईसीडी देशांमधील अतिप्रगत शाळांमध्येदेखील अगदी थोड्या शिक्षकांना आयसीटी साधने आणि संसाधनांविषयी सखोल आणि सर्वसमावेशक ज्ञान असते.

ओईसीडी देशांमध्ये शिकविण्याची आणि शिकण्याची साधने म्हणून आयसीटीचा वापर करण्याला ’संगणक साक्षरतेचा’ प्रसार करण्यासाठी आयसीटीचा वापर करण्यापेक्षा जास्त महत्त्वाचे मानले जाते.

ओईसीडीमध्ये आलेल्या अनुभवानुसार शिकविण्याच्या आणि शिकण्याच्या दैनंदिन कामांमध्ये तंत्रज्ञानाचा वापर हा ’संगणक वर्गा’मधील विशिष्ट सूचनांपेक्षा अधिक महत्त्वाचा असतो. तंत्रज्ञान कौशल्याच्या विकासाला शिकविण्याच्या आणि शिकण्याच्या प्रक्रियेमध्ये महत्त्वाचे स्थान आहे, तरीही ते शिकविण्याच्या आणि शिकण्याच्या इतर पद्धती वापरणे शक्य करते म्हणून जास्त महत्त्वाचे आहे. ज्या शाळांमधील विद्यार्थ्यांच्या आयसीटीसंबंधी कौशल्ये आणि अनुभवाच्या पातळ्या जास्त असल्याचे आढळून आलेले आहे त्या सर्वच शाळांमध्ये अवघड संगणक अभ्यासक्रम आहे असे नाही. मात्र त्यांनी आयसीटीला संपूर्ण शिक्षक व्यावसायिक विकास आणि शिकविणे आणि शिकण्याच्या दैनंदिन प्रक्रियेमध्ये समाविष्ट करून घेतले आहे.

शिक्षकांपेक्षा विद्यार्थी तंत्रज्ञानाच्या वापराच्या बाबतीत अधिक हुशार असतात.

ओईसीडी देशांमध्ये विद्यार्थ्यांमधील आयसीटीचा वापर आणि ज्ञान आणि शिक्षकांमधील आयसीटीचा वापर करण्याची क्षमता आणि ज्ञान यामध्ये मोठी तफावत आढळून आली. याचाच अर्थ असा होऊ शकतो की शिक्षकांमधील अननुभव आणि कौशल्यांची कमतरता हा विद्यार्थ्यांद्वारा शिक्षणामध्ये होणारा आयसीटीचा प्रभावी वापर रोखण्यामधील महत्त्वाचा घटक असू शकतो.

शिक्षकांद्वारे आयसीटीचा वापर –

शिक्षक आयसीटी प्रामुख्याने प्रशासकीय कामांसाठी वापरतात.

शिक्षक आयसीटी मुख्यत्वे दैनंदिन कामांसाठी वापरतात. (नोंदी ठेवणे, धड्याचा आराखडा बनविणे, माहिती सादर करणे, मूलभूत गोष्टी इंटरनेटवरून शोधणे)

अधिक माहिती असणारे शिक्षक ’संगणकाच्या सहाय्य-सूचनांवर’ कमी अवलंबून राहतात.

आयसीटी वापराची जास्त माहिती असणारे शिक्षक आयसीटी वापरणा-या इतर शिक्षकांपेक्षा संगणकाच्या सहाय्य-सूचनांवर कमी अवलंबून असतात मात्र एकूणच आयसीटी जास्त वापरतात.

शिक्षक आयसीटी कसे वापरतात हे त्यांच्या शिकविण्याच्या सर्वसामान्य पद्धतीवर अवलंबून असते.

आयसीटीच्या वापराचे प्रकार शिक्षकांच्या अध्यापनशास्त्रविषयक तत्वज्ञानाशी निगडित असतात. शिक्षक जे आयसीटी सर्वात जास्त वापरतात आणि सर्वात प्रभावीपणे वापरतात, ते पारंपारिक ’प्रक्षेपण-पद्धत’ अध्यापनशास्त्र वापरण्याची शक्यता कमी असते. जास्त प्रकारची सॉफ्टवेअर वापरणारे शिक्षक अधिक ’रचनात्मक’ अध्यापनशास्त्र वापरण्याची शक्यता जास्त असते.

आयसीटी वापरून शिकविण्यास जास्त वेळ लागतो

शिकविणे आणि शिकणे यांना पाठबळ म्हणून आयसीटीची ओळख करून देणे आणि वापर करणे हे शिक्षकांसाठी वेळखाऊ आहे कारण ते नेहमी वापरल्या जाणा-या पद्धती आणि अध्यापनशास्त्रापासून वेगळे होण्याचा प्रयत्न करत असतात.

सोप्या शब्दांत सांगायचे तर आयसीटी वापरून शिकविण्यास जास्त वेळ लागतो (एकच गोष्ट शिकविण्यास किती वेळ जास्त लागतो याचे अंदाज विभिन्न आहेत, सर्वसामान्यपणे १०% वेळ जास्त लागतो असे मानतात.)

शिक्षकांचा आत्मविश्वास आणि प्रोत्साहन

केवळ काही शिक्षकच आत्मविश्वासाने आयसीटी वापरू शकतात

केवळ काही शिक्षकच आत्मविश्वासाने आयसीटीची विविध संसाधने वापरू शकतात आणि त्यांच्या ह्या मर्यादित आत्मविश्वासामुळे धडा शिकविण्याच्या पद्धतीवर परिणाम होतो.

भीतीमुळे अनेक शिक्षक आयसीटी वापरत नाहीत

ओईसीडी देशांमध्ये अनेक शिक्षक अजुनही आयसीटी वापरण्यास घाबरतात आणि त्यामुळे त्यांचा वापर शिकविण्यामध्ये करण्यास नाखूश असतात.

निदान सुरुवातीला आयसीटीने (काही) शिक्षकांना प्रोत्साहित केले.

सुरुवातीला आयसीटीची ओळख होणे हे शिक्षकांच्या व्यावसायिक विकासाला प्रोत्साहन देण्यासाठी आणि शक्य करण्यासाठी महत्त्वाचे साधन ठरू शकते.

ustify;”>सातत्यपूर्ण व्यावसायिक विकासामध्ये शिक्षकांना प्रभावीपणे सहभाग घेण्यास प्रोत्साहित करण्यास प्रोत्साहने विकसित केली पाहिजेत.

व्यावसायिक विकास कार्यक्रमांमध्ये सक्रिय सहभाग घेण्यासाठी शिक्षकांना अतिरिक्त प्रोत्साहन आणि प्रोत्साहनाची गरज आहे. विविध प्रकारची प्रोत्साहने देता येतील – उदा. प्रमाणपत्रे, व्यावसायिक बढती, पगारवाढ, व्यावसायिक विकासामध्ये सहभागी होण्यासाठी पगारी रजा, शाळेमध्ये, समाजामध्ये आणि समवयस्कांमध्ये औपचारिक वा अनौपचारिक कौतुक, एकटेपणा कमी करणे आणि उत्पादकता वाढविणे इ.

शिक्षक आयसीटी वापरू शकतात की नाही हे ठरविण्यामधील महत्त्वाचा घटक म्हणजे त्यांना ते हाताळण्यास देणे.

शिक्षकांची आयसीटीसंबंधी कौशल्ये वाढविण्यासाठी त्यांना नियमितपणे आयसीटीशी संबंधित उपकरणे हाताळायला देणे महत्त्वाचे आहे.

विषयाचे ज्ञान

विषयासंबंधीच्या शिक्षकांच्या ज्ञानाचा परिणाम त्यांच्या आयटीसी वापरण्याच्या पद्धतीवर होतो.

शिक्षकाचे त्यांच्या विषयावरील प्रभुत्व आणि ते आयसीटी संसाधने कशाप्रकारे वापरू शकतात याचा परिणाम धड्यांमध्ये आयसीटी ज्या पद्धतीने वापरले जाते त्या पद्धतीवर होतो.

शिक्षकांचे विषयातील प्रभुत्व आणि विद्यार्थ्यांचे सर्वसमावेशक आकलन ह्यांमुळे आयसीटीचा वापर अधिक प्रभावीपणे होतो.

पुरावे असे दर्शवितात की जेव्हा शिक्षक विषयाबद्दलचे आणि विद्यार्थी कशा त-हेने विषय समजून घेतात याविषयीचे आपले ज्ञान वापरतात तेव्हा त्यांच्या आयसीटीच्या वापराचा विद्यार्थ्यांच्या कामगिरीवर अधिक थेट प्रभाव पडतो.

आयसीटीद्वारा मिळणारी नवी/ अतिरिक्त माहिती पुरेशी नाही

नवी/ अतिरिक्त माहिती देण्यापेक्षा जेव्हा विद्यार्थ्यांना विचार करण्यास आणि त्यांच्या स्वतःच्या आकलनास आव्हान दिले जाते तेव्हा उपस्थितीवरील परिणाम सर्वात जास्त असतो.

आयसीटी शिक्षकांना विषयाविषयी अधिक स्व-अभ्यास करण्यास मदत करू शकते.

शिकण्याची अद्ययावत आणि अतिरिक्त संसाधने उपलब्ध करून देऊन आयटीची शिक्षकांना त्यांच्या विषयाबद्द्ल अधिक स्व-अभ्यास करण्यास मदत करू शकते.

शिक्षकांचा व्यावसायिक विकास

शिक्षणामध्ये आयसीटीचा यशस्वी वापर करण्यासाठी सातत्यपूर्ण शिक्षक प्रशिक्षण आणि पाठबळ महत्त्वाचे असते.

शिक्षणामध्ये आयसीटीचा यशस्वी वापर करण्यासाठी सातत्यपूर्ण शिक्षक प्रशिक्षण आणि पाठबळ महत्त्वाचे असल्याचे आढळून आले आहे.

शिक्षकांचा व्यावसायिक विकास ही एक प्रक्रिया आहे, अचानक घडणारा एखादा प्रसंग नव्हे.

पारंपारिक एक-वेळ चालणा-या शिक्षक प्रशिक्षण कार्यशाळा शिक्षकांना आयसीटी सहजपणे हाताळण्यास मदत करण्यामध्ये प्रभावी नसल्याचे आढळले आहे. त्यामुळे यशस्वीपणे शिकविण्यामध्ये आयसीटी मिसळणे ही गोष्ट खूपच कठीण आहे. म्हणूनच विलग, एक-वेळचे प्रशिक्षण कार्यक्रम हे सतत चालणा-या व्यावसायिक विकास कार्यक्रमांपेक्षा कमी प्रभावी आहेत.

आयसीटीची ओळख करून देणे सातत्यपूर्ण शिक्षक व्यावसायिक विकासाची गरज अधिक अधोरेखित करते.

शिक्षणामधील आयसीटीच्या प्रभावी वापरामुळे शिक्षकांचे प्रशिक्षण आणि व्यावसायिक विकासाच्या गरजा वाढतात. मात्र अशा वाढत्या गरजा पूर्ण करण्यासाठी अधिक प्रमाणात आणि अधिक चांगले शैक्षणिक साहित्य पुरविण्यास मदत करून, दैनंदिन प्रशासकीय कामांमध्ये मदत करून, प्रभावी अध्यापनपद्धतींची प्रारूपे आणि प्रतिरूपे पुरवून आणि समोरासमोरील किंवा दूरस्थ विद्यार्थी पाठबळ जाळ्यास प्रत्यक्ष वेळी किंवा नंतरच्या काळामध्ये सक्षम करण्यास मदत करून आयसीटी हे एक महत्त्वाचे साधन ठरू शकतात.

यशस्वी शिक्षक व्यावसायिक विकास प्रारूपांना तीन टप्प्यांमध्ये विभागले जाऊ शकते.

यशस्वी निरंतर शिक्षक व्यावसायिक विकास प्रारूपांना तीन टप्प्यांमध्ये विभागले जाऊ शकते –

सेवापूर्व, अध्यापनशास्त्र, विषयातील प्रभुत्व, व्यवस्थापन कौशल्ये आणि विविध शैक्षणिक साधने (आयसीटीसह) यावरील सुरुवातीच्या तयारीवर लक्ष केंद्रीत करणे.

सेवेमध्ये, संरचित, समोरासमोरील आणि दूरस्थ अध्यापन संधींचा समावेश, सेवापूर्व प्रशिक्षणावर आधारीत आणि शिक्षकांच्या गरजांशी थेट निगडीत आणि

शिक्षकांसाठी त्यांच्या दैनंदिन गरजा आणि आव्हाने पूर्ण करण्यासाठी सातत्यपूर्ण औपचारिक आणि अनौपचारिक अध्यापनशास्त्रविषयक आणि तांत्रिक पाठबळ, आयसीटीद्वारा सक्षमीकृत.

प्रभावी शिक्षक व्यावसायिक विकासाने प्रभावी शिक्षणपद्धती विकसित केल्या पाहिजेत.

प्रभावी शिक्षक व्यावसायिक विकासामध्ये शक्य होईल तितके वर्गासारखे वातावरण निर्माण केले पाहिजे. जेथे आयटी अध्यापन आणि शिकण्याच्या प्रक्रियेचा महत्त्वाचा घटक असते तेथे आयसीटी वापरासंबंधी प्रत्यक्ष (हँड्स-ऑन) सूचना आवश्यक असतात. तसेच व्यावसायिक विकास कार्यक्रमांमध्ये शिक्षकांमधील प्रभावी पद्धती, वागणूक, प्रोत्साहन आणि पाठबळाचे प्रारूप दिसले पाहिजे. उपलब्ध असलेल्या आयसीटी सुविधा वापरून शालेय स्तरावरील सातत्यपूर्ण व्यावसायिक विकास ही यशाला चालना देणारी महत्त्वाची गोष्ट आहे – खासकरून शिक्षकांच्या दैनंदिन गरजा आणि पद्धती यांच्याशी निगडीत संसाधने आणि कौशल्ये यांवर लक्ष केंद्रीत केले जाते तेव्हा.

मूल्यांकन पद्धतींमध्ये प्रशिक्षण महत्त्वाचे आहे.

व्यावसायिक विकासामध्ये मूल्यांकनासाठीच्या पद्धती आणि अध्यापनशास्त्रविषयक पद्धतींमध्ये बदल करण्याचा समावेश असला पाहिजे आणि त्यामध्ये शिक्षकांना मूल्यांकनाच्या विविध पद्धतींची ओळख करून दिली पाहिजे.

प्रभावी व्यावसायिक विकासासाठी ब-याच नियोजनाची गरज आहे.

व्यावसायिक विकास प्रभावी आणि शिक्षकांच्या गरजा पूर्ण करणारा असण्यासाठी शिक्षक व्यावसायिक विकास कार्यक्रम आखण्यापूर्वी आणि त्यात भाग घेण्यापूर्वी गरजांचे मूल्यांकान करणे आवश्यक आहे, तसेच या कार्यक्रमांची नियमित देखरेख आणि मूल्यांकन केले गेले पाहिजे आणि प्रतिक्रिया देण्यासाठी मार्ग निर्माण केले पाहिजेत.

शिक्षकांसाठी सातत्यपूर्ण, नियमित पाठबळ महत्त्वाचे आहे

शिक्षकांच्या व्यावसायिक विकासाला पाठबळ देण्यासाठी सातत्यपूर्ण आणि नियमित पाठबळ महत्त्वाचे आहे आणि ते आयसीटीचा वापर (वेबसाईट, चर्चागट, ईमेल कम्युनिटी, रेडिओ किंवा दूरदर्शन प्रक्षेपणे यांद्वारे) करून करता येईल.

समर्थ करणारे घटक

शिक्षकांनी आयसीटीचा वापर करावा म्हणून विविध बदल करणे खूप आवश्यक आहे.

अध्यापनशास्त्र बदलणे, अभ्यासक्रम आणि मूल्यांकनाच्या पद्धतीची पुनर्संरचना करणे आणि शाळांना अधिक जास्त स्वायतत्ता देणे हे आयसीटीचा वापर होण्यासाठी महत्त्वाचे आहे. समर्थ करणारे घटक पुरेशा प्रमाणात मिळत असतील तर शिक्षक आयसीटी त्यांच्या अध्यापनशास्त्राच्या तत्वज्ञानानुसार जास्तीत जास्त ’रचनात्मक’ पद्धतीने वापरू शकतील.

क्रियाशील तांत्रिक संसाधने (अर्थातच) महत्त्वाची आहेत

जर आयसीटीचा वापर प्रभावीपणे करवायाचा असेल तर शिक्षकांना संगणकांवर काम करण्यास पुरेसा वेळ दिला गेलाच पाहिजे आणि त्यांना पुरेसे तांत्रिक पाठबळदेखील दिले पाहिजे.

आयसीटीची सुरुवात करण्यास वेळ देणे आवश्यक आहे.

जर आयसीटीचा वापर प्रभावीपणे करावयाचा असेल तर शिक्षकांना नवी कौशल्ये विकसित करण्यास, त्यांच्या सध्याच्या शिकविण्याच्या पद्धतींमध्ये आणि अभ्यासक्रमांमध्ये त्यांच्या एकात्मतेचा शोध घेण्यास आणि धड्यांचे आवश्यक अतिरिक्त आयोजन करण्यास पुरेसा वेळ दिला गेला पाहिजे.

शालेय प्रशासन आणि समाजाकडून मिळणारे पाठबळ महत्त्वाचे असू शकते.

आयसीटीचा केवळ वापरदेखील करायचा असेल (त्याचा प्रभावीपणे वापर ही त्यापुढील पायरी आहे) तरीही शालेय प्रशासकांचे पाठबळ आणि काही प्रसंगी आजूबाजूच्या समाजाचे पाठबळ असणे शिक्षकांसाठी खूपच महत्त्वाचे आहे. यामुळेच जर शिक्षणाला पाठबळ देण्यासाठी आयसीटीमध्ये गुंतवणूक करावयाची असेल तर या दोन्ही गटांशी संवाद साधणे खूपदा आवश्यक असते.

शिक्षकांचा व्यावसायिक विकास करण्यासाठी सरावगट महत्त्वाचे साधन होऊ शकतात.

सरावाचे औपचारिक आणि अनौपचारिक गट आणि समवयस्कांचे गट आयसीटीला शिक्षण उपक्रमांमध्ये पाठबळ देण्यासाठी महत्त्वाचे साधन ठरू शकतात. आयसीटीच्या वापरातून अशा पाठबळ प्रणाली उपलब्ध करून देता येतील.

आयसीटीचा शिक्षणामध्ये वापर सुरू केल्याने मिळालेले अनुभव एकमेकांना सांगितले पाहिजेत.

आयसीटीचा शिक्षणामध्ये वापर सुरू करणे हा एका फार मोठ्या बदलाचा किंवा सुधारणेचा भाग आहे, त्यामुळे आयसीटीच्या यशस्वी वापरांना प्रोत्साहन दिले पाहिजे आणि त्यांचा प्रसार केला पाहिजे.

Teachers, teaching and ICT

The role of the teacher

Although the role of the teacher using ICT is that of a coordinator, it does not eliminate the need for him to play the role of a leader in the classroom; Traditional teacher leadership skills and practice are still needed today. (Especially dealing with lesson planning, preparation and tracking)

Lesson planning is very important when using ICT

It is very important for the teacher to plan the lesson while using ICT; Research has shown that where planning is weak, student performance is often disoriented and can result in low attendance.

Pedagogy

Just starting to use technology will not change the process of teaching and learning.

The existence of ICT alone will not change the way we teach. On the contrary, with the right environment, ICT can help teachers change their teaching methods. Teachers’ pedagogical experience and logic can affect their use of ICT, and a teacher’s use of ICT can affect student performance.

ICT is seen as a tool to help teachers create a student-centered environment.

Research in OECD (Organization for Economic Co-operation and Development) countries has found that ICT is most effectively used when teachers challenge students’ understanding and thinking processes with the help of ICT. ICT is an important tool for moving from traditional teacher-centered teaching methods to more student-centered methods.

ICT can be used to support / expand existing teaching methods and to support changes in them.

The pediatric experience of teachers using ICT may be a slight change in their teaching methods using traditional methods, as well as a radical change in their teaching methods. ICT can be used to strengthen existing pedagogical practices as well as to change the way teachers and students interact.

Using ICT as a tool to present information is composite effective.

Using ICT as a medium of presentation (overhead and LCD projectors, television sets, electronic whiteboards, guided web-tours – where multiple students can view the same information simultaneously on a computer screen – etc.) has been found to be composite effective – making it difficult to understand and apply concepts. Discussions in the classroom may be encouraged (especially simulation using virtual imagery) but such use of ICT can revive old traditional methods of teaching science and divert attention from the main point of discussion to the tool used.

Teachers’ technical ability and knowledge of ICT

Preparing teachers to take advantage of ICT is much more than just technical skills.

The fact that teachers have excellent ICT skills is not enough to make a successful combination of ICT in teaching.

‘One-off training’ is not enough

In order for teachers to be able to select and evaluate the right resources, they need to be informed about ICT in a consistent and in-depth manner.

Very few teachers have the skills to use ICT in a wide range of ways.

Even in the most advanced schools in OECD countries, very few teachers have an in-depth and comprehensive knowledge of ICT tools and resources.

In OECD countries, the use of ICT as a means of teaching and learning is considered more important than the use of ICT to promote ‘computer literacy’.

According to OECD experience, the use of technology in daily teaching and learning activities is more important than specific instructions in the ‘computer class’. Technology has an important place in the process of teaching and learning the development of skills, yet it is more important as it makes it possible to use other methods of teaching and learning. Not all schools that have been found to have high levels of ICT skills and experience in students have difficult computer courses. However, they have incorporated ICT into the whole process of professional professional development and teaching and learning.

Students are smarter when it comes to using technology than teachers.

In OECD countries, large differences were found between the use and knowledge of ICT among students and the ability and knowledge of teachers to use ICT. This may mean that inexperience and lack of skills among teachers can be an important factor in preventing effective use of ICT in education by students.

Teachers’ technical ability and knowledge of ICT

Preparing teachers to take advantage of ICT is much more than just technical skills.

The fact that teachers have excellent ICT skills is not enough to make a successful combination of ICT in teaching.

‘One-off training’ is not enough

In order for teachers to be able to select and evaluate the right resources, they need to be informed about ICT in a consistent and in-depth manner.

Very few teachers have the skills to use ICT in a wide range of ways.

Even in the most advanced schools in OECD countries, very few teachers have an in-depth and comprehensive knowledge of ICT tools and resources.

In OECD countries, the use of ICT as a means of teaching and learning is considered more important than the use of ICT to promote ‘computer literacy’.

According to OECD experience, the use of technology in daily teaching and learning activities is more important than specific instructions in the ‘computer class’. Technology has an important place in the process of teaching and learning the development of skills, yet it is more important as it makes it possible to use other methods of teaching and learning. Not all schools that have been found to have high levels of ICT skills and experience in students have difficult computer courses. However, they have incorporated ICT into the whole process of professional professional development and teaching and learning.

Students are smarter when it comes to using technology than teachers.

In OECD countries, large differences were found between the use and knowledge of ICT among students and the ability and knowledge of teachers to use ICT. This may mean that inexperience and lack of skills among teachers can be an important factor in preventing effective use of ICT in education by students.

Use of ICT by teachers –

Teachers use ICT mainly for administrative work.

Teachers use ICT mainly for daily tasks. (Keep notes, plan lessons, present information, find out the basics on the Internet)

Teachers who are more knowledgeable rely less on ‘computer help’ instructions.

Teachers who are more knowledgeable about ICT usage rely less on computer aids than other ICT users but generally use more ICT.

How teachers use ICT depends on their general method of teaching.

The types of use of ICT are related to the pedagogical philosophy of teachers. Teachers who use ICT the most and most effectively are less likely to use traditional ‘projection-method’ pedagogy. Teachers who use more software are more likely to use more ‘constructive’ pedagogy.

It takes a long time to teach using ICT

Introducing and using ICT as a support for teaching and learning is time consuming for teachers as they try to differentiate themselves from the methods and pedagogy that are always used.

Simply put, it takes longer to teach using ICT (estimates vary of how long it takes to teach a single thing, generally assuming 10% longer).

Confidence and encouragement of teachers

Only a few teachers can use ICT with confidence

Only a few teachers can confidently use the various resources of ICT and this limited confidence affects their teaching method.

Many teachers do not use ICT due to fear

Many teachers in OECD countries are still afraid to use ICT and are therefore reluctant to use it in teaching.

Diagnosis Initially ICT encouraged (some) teachers.

Early introduction of ICT can be an important tool to promote and make possible the professional development of teachers.

Incentives should be developed to encourage teachers to participate effectively in sustainable professional development.

Teachers need additional encouragement and encouragement to take an active part in professional development programs. A variety of incentives can be given – e.g. Certificates, professional promotions, pay rises, paid leave to participate in professional development, formal or informal appreciation at school, in the community and among peers, reducing loneliness and increasing productivity, etc.

An important factor in deciding whether teachers can use ICT is to let them handle it.

It is important to allow teachers to handle ICT related equipment on a regular basis to enhance their ICT skills.

Knowledge of the subject

Subject matter teachers’ knowledge affects the way they use ITC.

The teacher’s mastery of their subject and how they can use ICT resources affects the way ICT is used in lessons.

Teachers ‘mastery of the subject and students’ holistic comprehension make ICT more effective.

Evidence shows that when teachers use their knowledge of the subject and how students understand the subject, their use of ICT has a more direct impact on student performance.

New / additional information obtained through ICT is not sufficient

Attendance is most affected when students are challenged to think and understand on their own than to provide new / additional information.

ICT can help teachers do more self-study on the subject.

By providing up-to-date learning and additional resources, IT can help teachers do more self-study about their subject.

Professional development of teachers

Sustained teacher training and support are critical to the successful use of ICT in education.

Consistent teacher training and support has been found to be important for the successful use of ICT in education.

The professional development of a teacher is a process, not an accident.

Traditional one-time teacher training workshops have been found to be ineffective in helping teachers handle ICT easily. So it is very difficult to mix ICT in successful teaching. Therefore, separate, one-time training programs are less effective than ongoing professional development programs.

Introducing ICT further underscores the need for sustainable teacher professional development.

Effective use of ICT in education increases the need for teacher training and professional development. However, ICT is an important tool in meeting such growing needs by providing more and better educational materials, assisting in day-to-day administrative work, providing models and models of effective teaching methods, and enabling face-to-face or remote student support networks in real time or later. Can be.

Successful teacher professional development models can be divided into three stages.

Successful continuous teacher professional development models can be divided into three stages –

Focusing on pre-service, pedagogy, subject mastery, management skills and initial preparation on various educational tools (including ICT).

Services include structured, face-to-face and distance learning opportunities, based on pre-service training and directly related to teacher needs and

Continuous formal and informal pedagogical and technical support for teachers to meet their daily needs and challenges, enabled by ICT.

Effective teacher professional development should lead to the development of effective teaching methods.

Effective teachers should create as many classroom environments as possible in professional development. Where IT is an important component of the teaching and learning process, hands-on instructions on ICT usage are required. Professional development programs should also look at effective practices, behaviors, incentives and support patterns among teachers. Sustainable professional development at the school level using the available ICT facilities is the key to success – especially when the focus is on resources and skills related to the day-to-day needs and practices of teachers.

Training is important in assessment methods.

Professional development should include changes in assessment methods and pedagogical methods and should introduce teachers to different methods of assessment.

Effective business development requires a lot of planning.

In order for professional development to be effective and meet the needs of teachers, needs need to be assessed before designing and participating in teacher professional development programs, as well as regular monitoring and evaluation of these programs and ways to respond.

Consistent, regular support is important for teachers

Consistent and regular support is important to support the professional development of teachers and can be done through the use of ICT (via website, discussion group, email community, radio or television broadcast).

>

Enabling factors

Various changes need to be made so that teachers can use ICT.

Changing pedagogy, restructuring curriculum and assessment systems, and giving schools more autonomy are key to the use of ICT. If the enabling factors are adequate, teachers will be able to use ICT in a more ‘constructive’ way according to their pedagogical philosophy.

Active technical resources are (of course) important

If ICT is to be used effectively, teachers must be given ample time to work on computers and they must also be given adequate technical support.

It is necessary to give time to start ICT.

If ICT is to be used effectively, teachers must be given ample time to develop new skills, explore their integration into their current teaching methods and curricula, and organize the necessary additional lessons.

Support from the school administration and the community can be important.

Even if ICT is to be used only (its effective use is the next step), the support of school administrators and, in some cases, the support of the surrounding community is very important for teachers. This is why if you want to invest in ICT to support education, it is very important to interact with both these groups.

Practice groups can be an important tool for professional development of teachers.

Formal and informal practice groups and peer groups can be important tools to support ICT in educational activities. Such support systems can be made available through the use of ICT.

The experiences gained through the use of ICT in education should be shared with each other.

Introducing the use of ICT in education is part of a very big change or improvement, so the successful use of ICT should be encouraged and disseminated.